روز جهانی خانه؛ میلیون‌ها انسان هنوز با مشکل نداشتن خانه روبه‌رو هستند
۵ اکتوبر ۲۰۲۶
۵ اکتوبر روز جهانی خانه است. این روز در حالی تجلیل می‌شود که در سراسر جهان میلیون‌ها انسان با نداشتن خانه مناسب، امن و قابل دسترس روبه‌رو هستند.
بخش مهم این مشکل به دلیل جنگ‌ها، ناامنی‌ها، فقر و بی‌جاشدن اجباری به وجود آمده است. در کشورهای مختلف جنگ‌زده جهان، میلیون‌ها نفر خانه‌های خود را از دست داده و با مشکلات جدی بی‌جاشدن، مهاجرت و بی‌خانمانی روبه‌رو هستند.
افغانستان نیز از جمله کشورهایی است که در نتیجه جنگ‌های طولانی و ناامنی‌ها، میلیون‌ها شهروند آن خانه‌های خود را از دست داده‌اند. میلیون‌ها افغان اکنون در افغانستان، پاکستان، ایران و دیگر کشورهای جهان با مشکل نداشتن خانه مناسب، امن و متناسب با توان اقتصادی شان روبه‌رو هستند.
مشکل خانه تنها به کشورهای جنگ‌زده محدود نیست. حتی در کشورهای پیشرفته، مانند کانادا و ایالات متحده امریکا، شماری از مهاجران و خانواده‌های کم‌درآمد با مشکلات جدی در پیدا کردن خانه مناسب و ارزان روبه‌رو هستند. به‌خصوص مهاجران تازه‌وارد به دلیل کرایه‌های بلند، کمبود خانه و مشکلات پیدا کردن کار، با فشار اقتصادی بیشتری روبه‌رو هستند.
خانه فقط یک ساختمان و جای خواب شبانه نیست؛ خانه نخستین محیط زندگی، رشد، امنیت و کرامت انسانی است. کودک در یک خانه امن فرصت آموزش و رشد سالم را پیدا می‌کند، خانواده در آن احساس ثبات و امنیت می‌کند و انسان می‌تواند از همین‌جا زندگی اجتماعی و اقتصادی خود را پیش ببرد. نداشتن خانه مناسب می‌تواند سبب فقر، فشار روانی، مشکلات صحی، تأخیر در آموزش کودکان و دیگر مشکلات اجتماعی شود.
از همین رو، حق داشتن خانه باید به عنوان یکی از نیازهای اساسی کرامت انسانی و زندگی سالم در نظر گرفته شود. هیچ انسانی نباید تنها به دلیل ناتوانی اقتصادی، مهاجرت، بی‌جاشدن یا قربانی جنگ شدن، از داشتن خانه امن و مناسب محروم بماند.
سازمان جهانی حقوق بشر افغان از جامعه جهانی و همه کشورهای جهان می‌خواهد که به مشکل خانه افراد بی‌خانه، بی‌جاشده، مهاجران و خانواده‌های کم‌درآمد توجه جدی کنند و برای فراهم کردن خانه‌های ارزان، امن و مناسب، برنامه‌های عملی و دوامدار ایجاد کنند.
سازمان از حکومت‌ها می‌خواهد که برای جلوگیری از بی‌خانمانی تنها به کمک‌های کوتاه‌مدت بسنده نکنند، بلکه برای ساخت خانه‌های ارزان، حمایت از مهاجران و خانواده‌های فقیر، گسترش خانه‌های اجتماعی و فراهم کردن خدمات اساسی، برنامه‌های درازمدت ایجاد کنند.
همچنان از کانادا، ایالات متحده امریکا و دیگر کشورهای میزبان خواسته می‌شود که به مشکل خانه مهاجران تازه‌وارد، به‌خصوص مهاجران کشورهای جنگ‌زده، توجه ویژه کنند تا آنان بتوانند زندگی تازه خود را در امنیت، ثبات و کرامت انسانی آغاز کنند.
سازمان جهانی حقوق بشر افغان باور دارد که مشکل بی‌خانمانی مشکل یک کشور یا یک جامعه نیست؛ این یک مسئله جهانی بشری است که به اقدامات مشترک و دوامدار نیاز دارد.
خانه مناسب و امن امتیاز نیست، بلکه یکی از نیازهای اساسی کرامت انسانی، امنیت، رشد سالم و زندگی باثبات است.